Yüzyıllar boyunca Selanik’in sosyal ve ticari yaşamının merkezinde yer alan Bey Hamamı, kapsamlı restorasyon çalışmalarının tamamlanmasının ardından yeniden kapılarını ziyaretçilere açtı. Balkanlar’ın en büyük ve en önemli Osmanlı hamamlarından biri olarak kabul edilen tarihi yapı, artık hem ziyaret edilebilen bir anıt eser hem de kültürel etkinliklere ev sahipliği yapacak bir kültür mekanı olarak hizmet verecek.

Osmanlı döneminde 1444 yılında Sultan II. Murad tarafından inşa ettirilen Bey Hamamı, Selanik’in 1430 yılında Osmanlı hakimiyetine girmesinin ardından şehirde kurulan ilk kamu yapısı olma özelliğini taşıyor. Selanikliler tarafından uzun yıllar boyunca “Cennet Hamamları” (Loutra Paradisos) adıyla bilinen yapı, yaklaşık beş asır boyunca şehrin sosyal ve ekonomik hayatının önemli merkezlerinden biri oldu.

Yunanistan Kültür Bakanı Lina Mendoni, restorasyon çalışması tamamlanan hamamın açılış töreninde yaptığı konuşmada, tarihi yapının yeniden halkın kullanımına sunulmasının önemli bir gün olduğunu belirterek, “Kültür Bakanlığı’nın bir anıtı yeniden şehre ve vatandaşlara kazandırdığı her gün özeldir. Bu durum, zengin kültürel mirasa sahip Selanik söz konusu olduğunda daha da büyük anlam taşımaktadır” dedi.

Mendoni, son yıllarda Selanik’te kültürel mirasın korunması ve yeni kültür altyapılarının oluşturulması yönünde kapsamlı çalışmalar yürütüldüğünü ifade ederek, Bey Hamamı’nın restorasyonunun şehrin çok kültürlü kimliğini öne çıkaran daha geniş bir stratejinin parçası olduğunu vurguladı. Bakan Mendoni, Bizans ve Osmanlı dönemlerinden kalan eserlerin kültürel güzergahlar aracılığıyla bir bütün olarak değerlendirilmesinin hedeflendiğini kaydetti.

Tarihi eserlerin toplumla bütünleşmesinin önemine de değinen Mendoni, vatandaşların benimsediği ve sahiplendiği anıtların daha iyi korunduğunu belirtti. Mendoni, hamamın artık eski işleviyle kullanılmayacağını ancak kültürel faaliyetler açısından şehir için önemli bir merkez olacağını ifade etti.

Törene Türkiye’nin Selanik Başkonsolosu Serkan Gedik de katıldı. Konuyla ilgili olarak Türkiye’nin Selanik Başkonsolosluğu sosyal medya hesabından yapılan paylaşında şu ifadelere yer verildi: "Yunanistan Kültür Bakanlığı ve Selanik Şehri Eski Eserler Dairesi’nin daveti üzerine, şehrin en önemli Osmanlı yapılarından Bey Hamamı’nın tamamlanan restorasyonu çerçevesinde düzenlenen açılış törenine katılmaktan büyük memnuniyet duyduk."

BEŞ ASIRLIK TARİH
Selanik’in 1912 yılında Yunan egemenliğine geçmesinin ardından özel mülkiyete devredilen Bey Hamamı, 1968 yılına kadar hamam olarak faaliyet göstermeyi sürdürdü. 1972 yılında devlet tarafından kamulaştırılan yapı daha sonra sergiler ve çeşitli kültürel etkinlikler için kullanılmaya başlandı.

Selanik Şehri Eski Eserler Dairesi Başkanı Tania Protopsalti, restorasyon projesinin şehrin çok kültürlü kimliğinin korunması açısından büyük önem taşıdığını belirterek, “Beş yüzyıl boyunca şehrin günlük yaşamının kalbi olan bu anıt bugün yeniden ayağa kaldırıldı. Yapının mimari bütünlüğü sağlandı ve nadir taş ile duvar süslemeleri gün yüzüne çıkarıldı” dedi.

Kasım 2022’de başlayan restorasyon çalışmaları, Avrupa Birliği’nin Kurtarma ve Dayanıklılık Fonu desteğiyle yaklaşık 1,5 milyon euroluk bütçeyle gerçekleştirildi. Proje kapsamında iç mekanların yenilenmesi, çatının bir bölümünün onarılması, dekoratif unsurların korunması ve yeni elektrik-mekanik sistemlerin kurulması sağlandı.

Selanik Belediye Başkanı Stelios Angeludis de Bey Hamamı’nın yeniden kent yaşamına kazandırılmasının büyük önem taşıdığını belirterek, “Bu anıt Selanik’in çok renkli ve çok kültürlü tarihinin önemli bir parçasını yansıtıyor. Aynı zamanda şehrin tarihi sürekliliğini yeniden görünür kılıyor” ifadelerini kullandı.

Restorasyonun tamamlanmasıyla birlikte Bey Hamamı, Selanik’in Osmanlı mirasını yansıtan en önemli yapılardan biri olarak yeniden kültür hayatının merkezinde yer almaya hazırlanıyor.


Foto: Kültür Bakanlığı (X) hesabı, T.C. Selanik Başkonsolosluğu (X) hesabı