Yunanistan ciddi bir demografik dönüşümden geçiyor. Ülkede doğum sayısı 2009’dan 2024’e yüzde 42 azalırken, çocuk sahibi olma yaşı yaklaşık 6 yıl yükseldi.

Tesalya Üniversitesi’nde emekli Demografi Profesörü ve Demografik Araştırmalar ve Çalışmalar Enstitüsü Direktörü Viron Kotzamanis’in araştırmasına göre, 1979-1980 döneminde ortalama 148 bin olan doğum sayısı, 2024-2025 döneminde yaklaşık 67 bine geriledi.

Kadınların ortalama çocuk sahibi olma yaşı ise aynı dönemde 26,2’den 32,2’ye çıktı.

100 DOĞUMA 184 ÖLÜM
Demografik tablonun en çarpıcı göstergelerinden biri doğumlarla ölümler arasındaki fark. 2009’da Yunanistan’da her 100 doğuma karşılık 92 ölüm gerçekleşirken, 2024’te bu oran 184’e yükseldi.

Bölgesel farklılıklar ise çok daha büyük. 2024’te iller bazında 100 doğuma düşen ölüm sayısı 79 ile 276 arasında değişti.

Oniki Adalar, İskeçe ve Girit’in Hanya, Resmo ve Kandiye illerinde ise doğumlar hala ölümlerden fazla. Buna karşılık anakara Yunanistan’daki 17 ilde her 100 doğuma 175 ila 276 ölüm düştü. Bazı illerde böylece bir doğuma karşılık iki veya daha fazla ölüm gerçekleşti.

GENÇ KADINLARIN SAYISI DA HIZLA AZALIYOR
Doğumların düşmesinin tek nedeni kadınların daha az çocuk sahibi olması değil. Çocuk sahibi olabilecek yaştaki kadınların sayısı da önemli ölçüde geriliyor.

Araştırmaya göre 25-44 yaş arasındaki kadınların sayısı yaklaşık 480 bin, yani yüzde 28 azaldı.

Bunun temel nedenlerinden biri, 1980 sonrasında doğumların sürekli düşmesi nedeniyle daha küçük kuşakların yetişkinlik çağına ulaşması. 2010 sonrasında bu yaş grubundaki göç dengesi de negatif seyrediyor.

Kuşaklar arasındaki doğurganlık farkı da dikkat çekici. 1950’lerin sonunda doğan kadınlar ortalama 2 çocuk sahibi olurken, 1985 civarında doğanlarda bu sayı 1,5’in altına indi.

BÖLGELER ARASINDAKİ FARK BÜYÜYOR
2009-2024 arasında ülke genelinde doğumlar yüzde 42 azalırken, bazı illerde düşüş yüzde 50’yi aştı.

Thesprotia, Grevena, Fthiotida, Kozani, Evritania ve Florina illerinde doğumlar yüzde 50’den fazla geriledi. Buna karşılık Kiklad Adaları ve Zakintos’ta düşüş yüzde 15’in altında kaldı.

Araştırmaya göre bu farklılıkların temelinde doğurganlık oranları, nüfusun yaş yapısı ve iç-dış göç hareketleri bulunuyor. Genç nüfusunu koruyabilen veya dışarıdan genç nüfus çekebilen bölgelerde doğumlar görece daha yüksek kalıyor.

2045-2060 İÇİN YENİ DÜŞÜŞ UYARISI
Yunanistan’ın demografik sorununda gelecek yıllar açısından da dikkat çekici bir tablo ortaya çıkıyor.

Araştırmaya göre, 2045-2060 arasında doğumlarda yeniden yaklaşık yüzde 15’lik bir düşüş yaşanması bekleniyor. Bunun temel nedeni, bu dönemde üreme çağına ulaşacak kuşakların daha küçük olması.

2010-2029 arasında doğan kuşak, 1990-2009 arasında doğan kuşaktan yaklaşık 450 bin kişi daha az.

Yunanistan’ın demografik dengesi böylece iki yönlü bir baskı altında: daha az doğum ve giderek artan ölüm sayısı.

1971-1980 döneminde doğumlar ölümlerden 638 bin fazlayken, 2011-2020 döneminde ölümler doğumlardan 267 bin fazla gerçekleşti. Sadece 2021-2025 döneminde ise bu fark 290 bine ulaştı.