Eren, "Osmanlı'nın hüküm sürdüğü tüm coğrafyalara ait gizli kalmış belgeler gün yüzüne çıkacak" diye konuştu.

İslam Konferansı Teşkilatı İslam Tarih, Sanat ve Kültür Araştırma Merkezi (IRCICA) ile İstanbul Kalkınma Ajansı'nın 2011 yılında ortaklaşa başlattığı, "Osmanlıca Optik Karakter Tanıma" (OCR) projesi tamamlandı. Dünyada ilk kez Yıldız Sarayı'ndaki IRCICA Farabi Sayısal Kütüphanesi'nde kullanılacak olan Osmanlıca Optik Karakter Tanıma Sistemi (OCR), Osmanlıca matbu eserleri metin içi aramaya açık hale getirecek.

81 BİN NADİR ESER

Türkiye, ABD, Almanya, Yunanistan, İran, İngiltere, Mısır, Suudi Arabistan, Fransa ve Irak başta olmak üzere 75 ülkenin araştırmacıları tarafından aktif olarak kullanılan IRCICA Farabi Sayısal Kütüphanesi'nde Osmanlı dönemine ait askeri, topoğrafik ve coğrafi harita bilgilerinin yanı sıra Kuran-ı Kerim'in ilk nüshaları bulunuyor. 148 farklı dilde 81 bin nadir eser, 115 bin süreli yayın, 1660 harita, 65 bin tarihi fotoğraf, 2 bin 150 şahıs arşivi de bulunduran kütüphanedeki kaynaklar, tamamlanan proje ile elektronik ortamda dünyadaki araştırmacılara sunulacak.

130 DİLDE DİNLEME İMKANI

Web tabanlı ilk sayısal kütüphane olan IRCICA Farabi Sayısal Kütüphanesi'nde yazılı, basılı, görsel ve işitsel materyaller tarayıcılarla taranarak Optik Karakter Tanıma (OCR) işleminden geçiriliyor. OCR materyalleri okunabilir, düzeltilebilir ve yararlanılabilir formda elektronik ortama aktarılıyor. Diğer kütüphanelerde kurulup işletilebilecek yapıda tasarlanan uygulama ile araştırmacılar, çalıştıkları konunu materyaline çevrimiçi olarak temas edebiliyor. Ayrıca OCR sistemi okuyuculara Osmanlıca eserleri Türkçe dahil toplamda 130 dilde dinleme imkanı sunuyor.

Yıldız Sarayı'nda OCR sistemini basın mensuplarına tanıtan IRCICA Genel Direktörü Halit Eren, Osmanlıca OCR projesinin bittiğini ve hayata geçirildiğini ifade ederek, "Dünyada bir ilk olan Osmanlıca OCR yazılımı ile sadece Türkiye'ye değil, Osmanlı'nın hüküm sürdüğü tüm coğrafyalara ait gizli kalmış belgeler ve kaynaklar gün yüzüne çıkacak. Uygulama sayısal ortamda ücretsiz olarak kullanıcılara sunulacak. Osmanlıca eserlere yönelik bir yazılımın olmaması ise bu konuda araştırma yapan kişilerin kaynaklarını sınırlandırıyordu ve alan çalışmaları için önemli bir eksiklik yaratıyordu." dedi.

'ÇİP' UYGULAMASI

IRCICA tarafından geliştirilen bir diğer uygulama, Farabi Entegre Kütüphane yazılımı. Uygulama, yayının kütüphaneye girdiği andan itibaren kullanım raporlarının hazırlanmasına kadar tüm süreçleri içinde topluyor. Yayının sağlanması, kurumlar arası değişim, ayrıntılı kataloglama, kişi ve kurum otoritelerinin oluşturulması, etiketleme, güvenlik, sayım, ödünç verme, fotokopi ve sayısallaştırma işlemlerinin tümü bu yazılımla belirleniyor.

IRCICA Genel Direktörü Halit Eren, Farabi Entegre Kütüphane yazılımı ile kütüphanedeki kitapları izlediklerini ifade ederek, "Kitaplar, içlerinde bulunan çipler sayesinde izleniyor. Rafta eksik ve yeri yanlış olan kitap varsa rafa yaklaştırdığımız elektonik bir cihaz ile kitap ve kitabın yeri belirleniyor." diye konuştu.

Web tabanlı ilk sayısal kütüphane olan IRCICA Farabi Sayısal Kütüphanesi'nde yazılı, basılı, görsel ve işitsel materyaller tarayıcılarla taranarak Optik Karakter Tanıma (OCR) işleminden geçiriliyor.